نقد و بررسی
نقد پاسخی ندارم (Mengfei Comes Across) | 2018
وعده ژانری؛ آنچه اثر وعده میدهد
روایتی قصر، قهرمانی نافرمان «Mengfei Comes Across» کمدی عاشقانهای تاریخی است که در فضای حرمسرای امپراتوری شکل میگیرد، اما از همان آغاز میکوشد خود را از الگوی آشنای دسیسههای سنگین و رقابتهای مرگبار فاصله دهد. بومِنگ، دختر یکی از صاحبمنصبان بانفوذ، پس از ورود به قصر راهی نامتعارف برای حفظ اختیار خود برمیگزیند: وانمود میکند بیمار است تا توجه امپراتور و گرفتاریهای دربار را از سر بگذراند.
این تمهید ساده، هم سرچشمه بخش بزرگی از موقعیتهای طنزآمیز مجموعه است و هم نشانهای از کشمکش اصلی آن؛ زنی که در ساختاری محدودکننده میخواهد دستکم درباره زندگی خودش تصمیم بگیرد. سریال در قالبی سبک و سرگرمکننده پیش میرود و از مخاطب نمیخواهد مناسبات تاریخیاش را همچون بازسازی دقیق یک دوره بپذیرد.
قصر در اینجا بیش از آنکه صحنهای واقعگرایانه از قدرت باشد، بستری رنگارنگ برای شوخی، برخوردهای تصادفی و رابطههایی است که آرامآرام شکل میگیرند. همین انتخاب، اثر را خوشتماشا میکند، هرچند گاه از عمق جهان داستانی آن میکاهد. بومِنگ؛ شوخطبعی در خدمت اختیار مهمترین دارایی مجموعه، شخصیت بومِنگ است؛ قهرمانی که سرزندگیاش صرفاً بهانهای برای شوخی نیست.
او در محیطی قرار گرفته که دیگران میخواهند جایگاه و آیندهاش را تعیین کنند، اما با ظاهری بازیگوش و تدبیرهایی کوچک میکوشد از این نظم فاصله بگیرد. وانمود کردن به بیماری، در سطح کمدی ترفندی خندهآور است؛ در سطح معنایی، راهی برای مقاومت در برابر نقشی است که برای او نوشتهاند. این استقلال، بومِنگ را از قهرمان منفعل قصههای عاشقانه جدا میکند.
« همین انتخاب، اثر را خوشتماشا میکند، هرچند گاه از عمق جهان داستانی آن میکاهد. »
روایت و ریتم؛ جریان داستان
او نه از همان ابتدا مشتاق جلب نظر امپراتور است و نه هر توجهی را بیدرنگ نشانه عشق میپندارد. واکنشهایش گاه تند، گاه کودکانه و گاه زیرکانهاند، اما در مجموع شخصیتی میسازند که مخاطب بهسادگی با او همراه میشود. البته سریال همیشه از این ظرفیت به بهترین شکل بهره نمیگیرد: در بعضی بخشها بازیگوشی قهرمان به تکرار همان الگوهای رفتاری میانجامد و لایههای درونی او کمتر از آنچه وعده میدهند گسترش مییابند.
کمدی؛ نیروی محرک و نقطه آسیبپذیر طنز سریال بر برخورد میان قواعد خشک قصر و رفتارهای نامنتظر بومِنگ استوار است. شکوه رسمی دربار، مراقبت دائمی از آداب و حساسیتهای جایگاه، وقتی با بیاعتنایی یا تدبیرهای غیرمعمول او روبهرو میشود، زمینه موقعیتهایی سبک و گاه واقعاً بامزه را فراهم میآورد.
این تضاد به مجموعه هویتی روشن میدهد و مانع از آن میشود که فضای قصر یکسره عبوس و پرتنش به نظر برسد. بااینحال، کمدی بیش از آنکه بر دگرگونی موقعیتها بنا شود، گاه به بازگشت شوخیهای آشنا تکیه میکند. تکرار سوءتفاهمها، تلاشهای بومِنگ برای دور ماندن از امپراتور و واکنشهای اغراقآمیز اطرافیان، پس از مدتی بخشی از تازگی خود را از دست میدهند.
برخی لطیفهها نیز برای تأکید بر حالوهوای سبک اثر، بیش از اندازه کش میآیند. حاصل آن است که سریال در بهترین لحظههایش چابک و پرتحرک است، اما در بخشهایی دیگر ریتمش افت میکند و تماشاگر میتواند پیش از وقوع شوخی، مسیر آن را حدس بزند. رابطه عاشقانه؛ از مخالفت تا صمیمیت رابطه بومِنگ و امپراتور بر پایه اختلاف و مقاومت شکل میگیرد.
« او نه از همان ابتدا مشتاق جلب نظر امپراتور است و نه هر توجهی را بیدرنگ نشانه عشق میپندارد. »
شخصیتها و اجرا
امپراتور در آغاز از برخوردهای بومِنگ با پدرش و از سرکشی او متأثر است؛ اما دیدارهای بعدی، که غالباً با مخالفت یا طفره رفتن دختر همراهاند، کنجکاویاش را به کششی شخصی بدل میکنند. جذابیت این مسیر در آن است که عشق بهصورت ناگهانی و بیمقدمه عرضه نمیشود؛ دو شخصیت باید از برداشتهای نخستین خود فراتر بروند و امکان دیدن وجه دیگری از یکدیگر را پیدا کنند.
این روند آرام، با فضای کمدی مجموعه سازگار است و فرصت میدهد رابطه از دل برخوردهای روزمره رشد کند. بومِنگ نیز در برابر امپراتور صرفاً موضوع شیفتگی او نیست؛ او خواستهها و مرزهای خودش را دارد و همین امر به رابطه توازن بیشتری میدهد. بااینهمه، برخی سوءتفاهمها و رفتوبرگشتهای عاطفی بیش از حد طولانی میشوند.
هرگاه قصه به جای پیشبرد شناخت متقابل، به تکرار کشمکشهای مشابه بازمیگردد، نیروی عاطفی رابطه کاهش مییابد. بنابراین رمانس سریال دلپذیر است، اما همیشه به اندازه ظرفیت شخصیتهایش ژرف نمیشود. دوستی زنان؛ گرمای انسانی در فضای رقابت یکی از خوشایندترین جنبههای «Mengfei Comes Across» تأکید آن بر دوستی میان زنان قصر است.
بومِنگ در کنار چند زن با خلقوخوها و تواناییهای متفاوت، جمعی صمیمی میسازد؛ رابطهای که در آن همراهی و پشتیبانی، دستکم در لحظههایی، جای رقابت دائمی برای جلب توجه مرد صاحب قدرت را میگیرد. این انتخاب به فضای داستان لطافت میبخشد و قصر را از مجموعهای از اتاقهای بسته و نقشههای پنهانی فراتر میبرد.
« این روند آرام، با فضای کمدی مجموعه سازگار است و فرصت میدهد رابطه از دل برخوردهای روزمره رشد کند. »
فضا و فرم؛ لحن بصری
شخصیتهای همراه، با تفاوتهایشان به کمدی رنگ میدهند و نشان میدهند که زنان این جهان میتوانند بیرون از پیوندشان با امپراتور نیز هویت و رابطه داشته باشند. بااینحال، پرداخت آنان یکسان و همواره عمیق نیست. برخی بیشتر با یک ویژگی برجسته شناخته میشوند تا با سیر شخصیتی کامل؛ در نتیجه، ظرفیت دوستیها برای تبدیل شدن به محورهایی مستقل و چندلایه، تنها تا اندازهای بالفعل میشود.
با وجود این محدودیت، همین پیوندها از عاطفیترین بخشهای سریالاند. دربار و دسیسه؛ پسزمینهای سبکشده قصه در فضایی آکنده از دروغ، رقابت و نگرانی درباره سرنوشت زنان دربار رخ میدهد، اما معمولاً نمیخواهد این عناصر را به درامی سیاسی و سختگیرانه بدل کند. دسیسهها اغلب نقش محرک موقعیتهای تازه را دارند و بهسرعت در خدمت کمدی یا رابطههای میان شخصیتها قرار میگیرند.
چنین رویکردی به حفظ لحن سبک اثر کمک میکند و آن را از ملودرامهای سنگین قصرمحور متمایز میسازد. در عوض، پیامدهای سیاسی و اجتماعیِ زندگی در چنین ساختاری کمتر کاویده میشوند. خطرهایی که در ظاهر میتوانند جدی باشند، گاه سطحی میمانند یا بهسرعت از مسیر داستان کنار میروند. در نتیجه، کشمکش میان اختیار فردی و قدرت دربار، که در آغاز بسیار نویدبخش است، همیشه به اندازه کافی گسترش پیدا نمیکند.
سریال بیشتر به بازی با قراردادهای ژانر علاقه دارد تا کاوشی تلخ و واقعگرایانه در مناسبات قدرت؛ این انتخاب برای مخاطب کمدیپسند کارآمد است، اما ممکن است برای کسی که در پی درامی پیچیدهتر است رضایتبخش نباشد. اجرا و ریتم؛ بازیگوشی با فراز و فرود بازیهای اصلی به حفظ لحن سبک مجموعه کمک میکنند.
« بااینحال، پرداخت آنان یکسان و همواره عمیق نیست. »
قوتها و کاستیها
اجرای جین چِن در نقش بومِنگ، سرزندگی و لجاجت او را در کنار هم نگه میدارد و اجازه نمیدهد شخصیت صرفاً به مجموعهای از شوخیها تقلیل یابد. وانگ دونگچِنگ نیز در نقش امپراتور، جنبههای رسمی و شخصی شخصیت را در چارچوبی متناسب با فضای کمدی عرضه میکند. همراهی این دو، بهویژه در صحنههایی که فاصله و کشش میانشان همزمان حضور دارد، به رابطه مرکزی قصه جان میدهد.
با وجود این، شمار موقعیتهای تکرارشونده و کشدار شدن بعضی ماجراها بر انسجام ریتم اثر میگذارد. قسمتها همیشه به یک اندازه متوازن نیستند: گاهی شوخیها با سرعت مناسب به نقطه اوج میرسند، و گاهی داستان برای رسیدن به تغییر مهم بعدی بیش از حد در یک الگوی آشنا میماند. از این رو، جذابیت مجموعه بیشتر از آنکه بر پیشروی مداوم طرح تکیه کند، بر دلبستگی به بومِنگ، جمع دوستانش و حالوهوای سبک آن استوار است.
جمعبندی «Mengfei Comes Across» کمدی عاشقانهای خوشنیت و سرزنده است که قهرمان مستقلی را در دل فضای محدودکننده قصر قرار میدهد و از تضاد میان میل او به آزادی و قواعد دربار، منبعی برای شوخی و عاطفه میسازد. رابطه آرامآرام شکلگیرنده بومِنگ و امپراتور، دوستیهای زنان قصر و موقعیتهای طنزآمیز، نقاط قوت اصلی اثرند.
در برابر، تکرار بعضی شوخیها، نوسان ریتم، دسیسههای کمعمق و پرداخت محدود شماری از شخصیتهای فرعی، مانع از آن میشوند که سریال به درامی تاریخی یا عاشقانه با پیچیدگی چشمگیر بدل شود. این مجموعه بیش از هر چیز برای تماشاگرانی مناسب است که از قصههای قصرمحورِ سبک، قهرمانان سرزنده و عاشقانههایی با پیشروی تدریجی لذت میبرند.
« وانگ دونگچِنگ نیز در نقش امپراتور، جنبههای رسمی و شخصی شخصیت را در چارچوبی متناسب با فضای کمدی عرضه میکند. »
جمعبندی
ارزش آن نه در واقعنمایی تاریخی یا غافلگیریهای روایی، بلکه در انرژی بومِنگ و لحظههایی است که نشان میدهند حتی در جهانی سرشار از قواعد، میتوان برای اختیار شخصی و دوستی جا باز کرد.
ثبت دیدگاه