نقد و بررسی
نقد ارباب عزیز گیاهان دارویی (Dear Herbal Lord) | 2020
وعده ژانری؛ آنچه اثر وعده میدهد
عاشقانهای گیاهی، فانتزی و سبک «Dear Herbal Lord» سریالی چینی در ژانرهای عاشقانه، کمدی و فانتزی است که در سال ۲۰۲۰ پخش شد. داستانش از ایدهای نامتعارف آغاز میشود: سونگ لان، پریای برخاسته از ریشهٔ گیاه وسمه، در پی رسیدن به کمال جاودانگی است؛ اما پس از حادثهای ناخواسته، راه رسیدن به خواستهاش به چو ژیمو، پادشاه داروها، گره میخورد.
او برای جذب نیروی دارویی چو ژیمو باید به او نزدیک شود و همین نزدیکی، زمینهٔ رابطهای را فراهم میکند که در آن اصرار و شور بیپروای سونگ لان با سردی و بیاعتنایی مردی محتاط روبهرو میشود. سریال در ۲۴ قسمت کوتاه ساخته شده و همین قالب فشرده، از همان ابتدا نوید روایتی سرگرمکننده و کموبیش سبک را میدهد.
قصهای آشنا با چاشنی افسانه هستهٔ داستان بر الگویی آشنا استوار است: شخصیتی پرشور و پیگیر، دلبستهٔ فردی خویشتندار میشود و با سماجت میکوشد فاصلهٔ میانشان را کم کند. تفاوت «Dear Herbal Lord» در این است که این الگو را با افسانههای پریان، گیاهان دارویی و آرزوی جاودانگی درمیآمیزد.
روایت و ریتم؛ جریان داستان
عناصر فانتزی، فضای قصه را از عاشقانهای تاریخیِ معمول جدا میکنند، اما بهتنهایی آن را به روایتی کاملاً تازه بدل نمیسازند. مخاطبی که با داستانهای عاشقانهٔ فانتزی شرق آسیا آشناست، احتمالاً خیلی زود مسیر کلی رابطه را حدس میزند. با اینهمه، قابلپیشبینیبودن الزاماً تجربه را بیلذت نمیکند.
سریال قرار نیست معمایی پیچیده بسازد یا با چرخشهای پیدرپی، برداشت تماشاگر را از نو دگرگون کند؛ جذابیتش بیشتر در تماشای برخورد دو شخصیت متفاوت و تغییر تدریجی حالوهوای میان آنهاست. بخشهایی از قصه نیز به رقابتها و موانع بیرونی اختصاص دارند، اما تمرکز عاطفی اثر همچنان بر رابطهٔ محوری باقی میماند.
در نتیجه، اگر معیار اصلی تازگی داستان باشد، اثر دستاورد چشمگیری ندارد؛ اگر مقصود تماشای یک خیالپردازی عاشقانهٔ جمعوجور باشد، همین ساختار آشنا میتواند دلپذیر از کار درآید. سونگ لان؛ شور معصومانه و پیگیری بیوقفه سونگ لان موتور حرکتی قصه است. او با دنیای انسانی و قواعد معاشرت آشنایی چندانی ندارد و همین ناآگاهی، رفتارهای صریح و سماجت عاشقانهاش را هم به سرچشمهٔ موقعیتهای کمیک بدل میکند و هم به بخشی از هویت شخصیتش.
« مخاطبی که با داستانهای عاشقانهٔ فانتزی شرق آسیا آشناست، احتمالاً خیلی زود مسیر کلی رابطه را حدس میزند. »
شخصیتها و اجرا
سونگ لان احساسش را پنهان نمیکند و برای نزدیکشدن به چو ژیمو منتظر نشانهای رسمی یا دعوتی مؤدبانه نمیماند. این صراحت، در بهترین لحظهها تازگی و شیرینی دارد؛ در لحظههای ضعیفتر ممکن است تکراری شود و پیگیری مداوم او را به رفتاری بیش از اندازه یکسویه نزدیک کند. چو ژیمو نقطهٔ مقابل اوست: مردی سردتر و کماعتناتر که فاصلهاش با سونگ لان، امکان شکلگیری طنز و کشش عاشقانه را فراهم میکند.
جذابیت زوج اصلی بیش از آنکه حاصل پیچیدگی روانشناختی باشد، از تضاد شخصیتها میآید. تماشاگر از دیدن اینکه شور سونگ لان چگونه بر خویشتنداری چو ژیمو اثر میگذارد، لذت میبرد؛ هرچند سرعت و عمق این دگرگونی همیشه به یک اندازه قانعکننده نیست. شیمی زوج اصلی و لحظههای عاشقانه مهمترین امتیاز عاطفی سریال، شیمی میان دو بازیگر اصلی است.
رابطهٔ آنها در آغاز با فاصله، بدفهمی و اصرار یکطرفه شکل میگیرد، اما بهتدریج لحظههایی پیدا میکند که صمیمیت و شوخی را در کنار هم مینشانند. بوسهها و صحنههای عاشقانه برای مخاطبی که به دنبال رمانسی شیرین است، بخش مهمی از جذابیت اثرند؛ کارکردشان بیشتر ایجاد حس نزدیکی و رضایت عاطفی است تا بازتعریف مسیر داستان.
« سونگ لان احساسش را پنهان نمیکند و برای نزدیکشدن به چو ژیمو منتظر نشانهای رسمی یا دعوتی مؤدبانه نمیماند. »
فضا و فرم؛ لحن بصری
طنز نیز عموماً از تفاوت نگاه دو شخصیت به عشق و رفتارهای انسانی سرچشمه میگیرد. سونگ لان گاه بیپرده و بیخبر از آداب مرسوم عمل میکند، درحالیکه واکنشهای کنترلشدهٔ چو ژیمو موقعیت را بامزهتر میسازد. این الگوی کمدی چند بار تکرار میشود، اما وقتی اجرا و هماهنگی زوج اصلی خوب از کار درمیآید، تکرارش الزاماً خستهکننده نیست.
در بخشهای موفقتر، همین صمیمیت بازیگران است که صحنههایی ساده را به لحظههایی بهیادماندنیتر تبدیل میکند. دوستان و جهان فانتزی سریال دوستان پریگون سونگ لان، از عروسک جنسینگ و زعفران دلفریب تا سنبلالطیب درستکار، به گسترش فضای خیالانگیز داستان کمک میکنند. حضور آنها جهان اثر را از ماجرای دونفرهٔ اصلی بزرگتر میسازد و فرصتهایی برای شوخی، همراهی و پیشبرد موقعیتها به وجود میآورد.
بااینحال، همهٔ شخصیتهای فرعی به یک اندازه پرداخت نمیشوند؛ بعضی از آنها بیشتر کارکردی داستانی دارند تا مسیری مستقل و عمیق. این نابرابری در پرداخت، گاهی ریتم قصه را نامتعادل میکند. حضور گروه دوستان میتواند صحنهها را زندهتر سازد، اما هر زمان که داستان میان چند خط فرعی جابهجا میشود، تمرکز عاطفیاش کمی پراکنده به نظر میرسد.
« طنز نیز عموماً از تفاوت نگاه دو شخصیت به عشق و رفتارهای انسانی سرچشمه میگیرد. »
قوتها و کاستیها
در مجموع، جهان فانتزی سریال برای ساختن فضایی دلنشین کفایت میکند، اما آنقدر منسجم و پرجزئیات نیست که بهتنهایی مخاطب را درگیر کشف قواعد و تاریخچهٔ خود کند. ریتم، انسجام و لحظههای کمرمق کوتاهبودن قسمتها به نفع تماشای آسان سریال است. روایت معمولاً فرصت زیادی برای درجا زدن ندارد و تماشاگر میتواند آن را در فاصلههای کوتاه دنبال کند.
بااینحال، فشردگی همیشه به معنای انسجام نیست. بعضی گذرها سریع انجام میشوند و برخی موقعیتها، بهجای آنکه از دل شخصیتها یا قواعد داستان بیرون بیایند، ناگهان به نظر میرسند. بنابراین ممکن است در پارهای لحظهها پرسشهایی دربارهٔ منطق رویدادها یا پیوند میان بخشهای قصه پیش بیاید.
از سوی دیگر، ریتم در تمام قسمتها یکنواخت نیست. تعدادی از صحنهها بیش از اندازه طول میکشند، بهویژه هنگامی که سوءتفاهم یا کشمکش مشابهی دوباره تکرار میشود. این بخشها میتوانند صبر مخاطبی را که عمدتاً برای دیدن رابطهٔ زوج اصلی پای سریال نشسته است، بیازمایند. بااینحال، حالوهوای سبک اثر و کوتاهی قسمتها اجازه میدهد که این افتوخیزها کاملاً بر تجربهٔ کلی چیره نشوند.
« ریتم، انسجام و لحظههای کمرمق کوتاهبودن قسمتها به نفع تماشای آسان سریال است. »
جمعبندی
سریال میداند قرار است بیش از هر چیز سرگرم کند، اما در پرداخت همهٔ لحظههایش به یک اندازه موفق نیست. جمعبندی «Dear Herbal Lord» عاشقانهای فانتزی و سادهپسند است که نیروی اصلیاش را از شیرینی رابطهٔ محوری و تضاد میان سونگ لانِ پرشور و چو ژیموی سردتر میگیرد. داستان، نوآوری خاصی در الگوی عاشقانهاش ندارد و بسیاری از مسیرهایش زود قابل حدساند؛ افزون بر آن، بعضی موقعیتها نامنسجم یا کشدار میشوند.
در برابر این کاستیها، زوج اصلی لحظههای بامزه و صمیمانهای میسازند و روایت نیز در نهایت حس جمعوجور و رضایتبخشی دارد، بیآنکه برای توضیح این پایان لازم باشد جزئیات حساس داستان فاش شود. این مجموعه بیش از همه برای تماشاگرانی مناسب است که یک عاشقانهٔ سبک، کوتاه و آمیخته با فانتزی میخواهند، نه داستانی پیچیده یا پیشبینیناپذیر.
اگر شیمی بازیگران و لحظههای شیرین برای مخاطب اهمیت بیشتری از تازگی طرح داشته باشد، اثر میتواند سرگرمکننده باشد؛ اما کسی که به انسجام دقیق و تحول داستانی پرپیچوخم نیاز دارد، احتمالاً با محدودیتهای آن روبهرو خواهد شد.
« سریال میداند قرار است بیش از هر چیز سرگرم کند، اما در پرداخت همهٔ لحظههایش به یک اندازه موفق نیست. »
ثبت دیدگاه