نقد و بررسی

نقد ساخته شده در Abyss (Made in Abyss) | 2017

«Made in Abyss» از دل یک ایده‌ی ماجراجویانه، جهانی می‌سازد که هرچه بیشتر در آن فرو می‌رویم، هم تماشایی‌تر می‌شود و هم هراس‌انگیزتر. فصل نخست این مجموعه، با تکیه بر تضاد میان ظاهر کودکانه و تجربه‌های بی‌رحمانه‌ی سفر، قصه‌ای درباره‌ی کنجکاوی، پیوند و بهای انتخاب را روایت می‌کند؛ قصه‌ای که زیبایی‌اش را از خطر جدا نمی‌داند. وعده‌ی ژانری؛ ماجراجویی بر لبه‌ی کابوس در مرکز «Made in Abyss» گودالی عظیم و ناشناخته قرار دارد؛ شکافی در دل زمین که نه فقط چشم‌اندازی شگفت‌انگیز، بلکه سرچشمه‌ی شکل‌گیری یک تمدن و نیروی محرک زندگی مردمان پیرامونش است. شهر اُرت در کنار این پرتگاه بنا شده و ساکنانش با لایه‌های گوناگون آن، آثار اسرارآمیزش و سفرهایی که به اعماقش انجام می‌شود، پیوندی روزمره دارند. همین پیوند، جهان داستان را از یک پس‌زمینه‌ی تزئینی فراتر می‌برد: پرتگاه در این مجموعه مکان نیست؛ حضوری است که باورها، آرزوها و مناسبات انسانی را شکل می‌دهد. ماجراجویی در اینجا معنای آشنای خود را حفظ می‌کند، اما با تصویری دلپذیر و بی‌خطر از کشف سرزمین‌های دور همراه نیست. هر لایه قانون‌ها و تهدیدهای خاص خود را دارد و پایین رفتن، همیشه آسان‌تر از بازگشتن است. جهان، تماشاگر را به کشف دعوت می‌کند، اما هم‌زمان روشن می‌سازد که اشتیاق به دانستن می‌تواند هزینه‌ای جسمانی و روانی داشته باشد. از همین رو، اثر به‌جای آنکه خطر را صرفاً مانعی برای قهرمانان بداند، آن را جزئی از خودِ تجربه‌ی سفر می‌کند. این آمیزه، هویت ژانری سریال را جذاب و در عین حال نامتعارف می‌سازد. «Made in Abyss» می‌تواند لحظاتی سرشار از شور اکتشاف داشته باشد و اندکی بعد، همان حس امنیت را با یادآوری خشونت محیط به تردید بدل کند. زیرِ رنگ‌های خیال‌انگیز و طراحی‌های دوست‌داشتنی، داستانی تاریک‌تر جریان دارد؛ داستانی که از دشواری‌های بقا عقب نمی‌کشد و تماشاگر را وادار می‌کند پیوسته فاصله‌ی میان شگفتی و وحشت را دوباره بسنجد. این تضاد، به‌جای آنکه زینتی باشد، مهم‌ترین وعده‌ی روایی اثر است. در این جهان، شگفتی و تهدید دو چهره‌ی جداگانه نیستند؛ هر کشف تازه می‌تواند هر دو را هم‌زمان آشکار کند.