نقد و بررسی
نقد لیگال های (Legal High) | 2019
وعده ژانری؛ آنچه اثر وعده می‌دهد
طرح و نقطهٔ عزیمت «Legal High» نسخهٔ کره‌ای مجموعه‌ای ژاپنی است که در سال ۲۰۱۲ ساخته شد؛ بااین‌حال، ارزش این بازآفرینی را نمی‌توان تنها به وفاداری یا فاصله‌اش از سرچشمه سنجید. داستان بر برخورد دو تصور ناسازگار از وکالت بنا شده است: گو ته‌ریم، وکیلی زیرک و خودمحور که پیروزی و دستمزد را معیار موفقیت می‌داند، و سو جه‌این، وکیل تازه‌کاری که به عدالت و درستکاری باور دارد.
همکاری این دو، بیش از آنکه صرفاً وسیله‌ای برای حل پرونده‌ها باشد، میدان آزمون همین باورهاست. هر پرونده آنان را ناچار می‌کند از موضع خود دفاع کنند، اما هم‌زمان محدودیت‌های همان موضع را نیز ببینند. این ایده به‌خودی‌خود تازه نیست: زوج‌های متضاد در کمدی و درام دادگاهی سابقه‌ای طولانی دارند.
تازگی مجموعه در چگونگی تبدیل اختلاف اخلاقی به نیروی محرک صحنه‌هاست. ته‌ریم صرفاً «وکیل بدبین» و جه‌این فقط «آرمان‌گرای ساده‌دل» نیستند؛ دست‌کم در بهترین لحظه‌های مجموعه، هر کدام دیگری را وادار می‌کنند درباره معنای عدالت، کارآمدی قانون و مسئولیت وکیل دوباره بیندیشد. البته این پیچیدگی همیشه به یک اندازه حفظ نمی‌شود و گاه شخصیت‌ها به همان نقش‌های آشنای آغازین بازمی‌گردند.
زوج اصلی؛ موتور کمدی و درام بخش عمدهٔ جذابیت «Legal High» از تضاد رفتاری دو شخصیت اصلی می‌آید. ته‌ریم با اعتمادبه‌نفس افراطی، زبان تند و مهارتش در استفاده از ظرافت‌های حقوقی، صحنه را به تصرف خود درمی‌آورد؛ جه‌این در برابر او می‌کوشد اصولی بماند و درعین‌حال از ناتوانی خود در میدان عمل عبور کند.
« همکاری این دو، بیش از آنکه صرفاً وسیله‌ای برای حل پرونده‌ها باشد، میدان آزمون همین باورهاست. »
روایت و ریتم؛ جریان داستان
اختلاف این دو فقط در گفت‌وگوهای لفظی خلاصه نمی‌شود، بلکه در شیوهٔ نگاهشان به موکل، دادگاه و حتی مفهوم «بردن» نمود پیدا می‌کند. بازی جین گو در نقش ته‌ریم آگاهانه بر اغراق و انرژی متکی است. او شخصیتی را تصویر می‌کند که سرعت کلام و اطمینانش گاهی به مرز هزل می‌رسد، اما همین بازی پرتحرک با لحن کمیک مجموعه تناسب دارد.
سو اون‌سو در نقش جه‌این نیروی متعادل‌کنندهٔ این آشوب است؛ بازی او در لحظه‌های آرام‌تر و واکنش‌هایش به رفتار همکارش، به دوئت مرکزی فرصت تنفس می‌دهد. بااین‌همه، پرداخت درونی جه‌این در برخی مقاطع به اندازهٔ شخصیت مقابل پرلایه نیست. مسیر رشد او روشن است، اما گاه بیش از آنکه از کشمکش‌های پیچیدهٔ درونی شکل بگیرد، در قالب درس‌هایی مستقیم و قابل‌پیش‌بینی پیش می‌رود.
پرونده‌ها و ریتم روایت پرونده‌های گوناگون به مجموعه امکان می‌دهند هر بار موقعیتی تازه بسازد و اختلاف دیدگاه دو وکیل را از زاویه‌ای دیگر بیازماید. این پرونده‌ها معمولاً میان کمدی، تعلیق و پرسش اخلاقی حرکت می‌کنند: چه کسی سزاوار دفاع است؟ آیا پیروزی در دادگاه الزاماً به معنای تحقق عدالت است؟
وکیل تا کجا می‌تواند از روش‌های نامتعارف برای نجات موکل استفاده کند؟ این پرسش‌ها، حتی زمانی که پاسخ‌ها ساده‌سازی می‌شوند، به داستان لایه‌ای فراتر از شوخی‌های حرفه‌ای می‌بخشند. بااین‌حال، مجموعه همیشه برای هر پرونده زمان کافی فراهم نمی‌کند. گاهی مسئله‌ای که می‌توانست با جمع‌آوری تدریجی شواهد، افزایش تردید و شکل‌گیری فشار عاطفی به نقطهٔ اوج برسد، با شتاب به مرحلهٔ گره‌گشایی می‌رسد.
« بازی جین گو در نقش ته‌ریم آگاهانه بر اغراق و انرژی متکی است. »
شخصیت‌ها و اجرا
در چنین لحظه‌هایی، نتیجه نه حاصل روندی کاملاً قانع‌کننده، بلکه بیشتر محصول زیرکی ناگهانی شخصیت‌ها به نظر می‌آید. برخی راه‌حل‌ها نیز چنان آسان از راه می‌رسند که مخاطب پیش از آنکه واقعاً درگیر معما شود، مسیر حل آن را حدس می‌زند. این کاستی، به‌ویژه برای بیننده‌ای که از درام دادگاهی انتظار استدلال دقیق و تنش پیوسته دارد، محسوس است.
کمدی و لحن مجموعه «Legal High» از کمدی به‌عنوان بخش جدایی‌ناپذیر جهان داستان استفاده می‌کند، نه صرفاً وقفه‌ای برای سبک‌کردن فضای پرونده‌ها. رفتارهای نمایشی ته‌ریم، جدیت اخلاقی جه‌این و واکنش اطرافیان به برخورد این دو، موقعیت‌هایی می‌آفرینند که هم شخصیت‌پردازند و هم ریتم روایت را زنده نگه می‌دارند.
گفت‌وگوهای تند و رفت‌وبرگشت‌های کلامی نیز در بهترین لحظه‌ها، حس تماشای یک جدال واقعی را منتقل می‌کنند؛ جدالی که در آن هر جمله می‌تواند ابزار حمله یا دفاع باشد. اما همین انتخاب گاهی از مرز تعادل عبور می‌کند. برخی شوخی‌ها بیش از اندازه پررنگ یا اغراق‌آمیزند و در نتیجه، فضای دادگاه را از وزن لازم خالی می‌کنند.
مسئله این نیست که کمدی با موضوع حقوق ناسازگار باشد؛ مشکل زمانی پدید می‌آید که شوخی، پیامدهای انسانی پرونده را برای مدتی از نظر دور می‌کند. مجموعه می‌خواهد هم هجویه‌ای پرجنب‌وجوش باشد و هم درامی درباره عدالت، اما در همهٔ قسمت‌ها نمی‌تواند این دو لحن را به‌نرمی در کنار هم بنشاند. بازسازی و هویت مستقل چون مجموعه بازسازی اثری ژاپنی با همین نام است، همواره این پرسش مطرح می‌شود که آیا نسخهٔ کره‌ای صرفاً از طرحی موفق پیروی می‌کند یا توانسته بیان و هویت خود را بسازد.
« این کاستی، به‌ویژه برای بیننده‌ای که از درام دادگاهی انتظار استدلال دقیق و تنش پیوسته دارد، محسوس است. »
فضا و فرم؛ لحن بصری
«Legal High» مواد اصلی داستان را در قالبی آشنا عرضه می‌کند: وکیل کارکشته و فرصت‌طلب، همکار تازه‌کار و آرمان‌خواه، و پرونده‌هایی که تفاوت جهان‌بینی آنان را آشکار می‌کنند. در این چارچوب، بازیگران و لحن کمدی کره‌ای به اثر رنگ تازه‌ای می‌دهند، اما همیشه برای جداکردن کامل آن از سایهٔ الگوی اولیه کافی نیستند.
این وابستگی، هم امتیاز است و هم محدودیت. از یک‌سو، ساختار تثبیت‌شده به روایت انسجام می‌دهد و زوج مرکزی را از همان ابتدا در موقعیت‌های پربازده قرار می‌دهد؛ از سوی دیگر، اتکا به فرمول آشنا گاه مجال خطرپذیری را می‌گیرد. برخی مسیرهای فرعی و تقابل‌های تکرارشونده بیشتر به انجام وظیفهٔ روایی خود مشغول‌اند تا آنکه جهان تازه‌ای برای مجموعه بسازند.
حاصل، اثری است که در سرگرم‌کردن مخاطب تواناست، اما در همهٔ لحظه‌ها به شخصیتی مستقل و به‌یادماندنی بدل نمی‌شود. شخصیت‌های پیرامونی و مضمون عدالت شخصیت‌های پیرامونی به گسترش جهان حقوقی داستان کمک می‌کنند و فضای دفتر وکالت را از دوگانهٔ اصلی فراتر می‌برند. حضور رقیبان حرفه‌ای و همکارانی با منش‌های متفاوت، امکان می‌دهد که عدالت تنها در تقابل ته‌ریم و جه‌این تعریف نشود.
بااین‌حال، بعضی شخصیت‌ها بیشتر به‌عنوان ابزار پیش‌برد پرونده یا تشدید رقابت عمل می‌کنند و کمتر به زندگی درونی مستقلی دست می‌یابند. در نتیجه، هرگاه خط داستانی از زوج اصلی فاصله می‌گیرد، انرژی روایت ممکن است کاهش یابد. مضمون محوری مجموعه نیز در همین محدودیت‌ها شکل می‌گیرد. «Legal High» عدالت را مفهومی پاک و جدا از سازوکارهای قدرت تصویر نمی‌کند؛ قانون در اینجا عرصه‌ای است که مهارت، زبان، پول و نفوذ بر نتیجهٔ آن اثر می‌گذارند.
« این وابستگی، هم امتیاز است و هم محدودیت. »
قوت‌ها و کاستی‌ها
بدبینی ته‌ریم در برابر آرمان‌گرایی جه‌این قرار می‌گیرد، اما اثر به‌ندرت یکی را به‌طور کامل باطل و دیگری را بی‌نقص معرفی می‌کند. ارزش این کشاکش در آن است که مخاطب را با پرسشی باز روبه‌رو می‌سازد: آیا وکیل باید بیش از هر چیز به حقیقت وفادار باشد، یا به موکلی که به او اعتماد کرده است؟
پاسخ‌های مجموعه گاهی سرراست‌اند، اما خود پرسش همچنان نیروی معنایی مهمی به روایت می‌دهد. جمع‌بندی «Legal High» مجموعه‌ای پرتحرک و سرگرم‌کننده است که جذابیت اصلی‌اش را از زوج نامتعارف وکیل پول‌دوست و همکار آرمان‌گرایش می‌گیرد. بازی‌های هماهنگ با لحن کمدی، گفت‌وگوهای سریع و تنوع پرونده‌ها، آن را به تماشایی خوش‌ریتم بدل می‌کنند؛ به‌ویژه زمانی که اختلاف دو شخصیت به بحثی واقعی درباره قانون و اخلاق می‌انجامد.
در مقابل، گره‌گشایی‌های ساده، پرداخت شتاب‌زدهٔ برخی پرونده‌ها، شوخی‌های گاه افراطی و اتکای مجموعه به الگوهای آشنا از قدرت اثر می‌کاهند. با وجود این نابرابری‌ها، همکاری تدریجی دو شخصیت اصلی و برخورد مداوم میان واقع‌گرایی حرفه‌ای و آرمان‌خواهی، ستون محکمی برای مجموعه می‌سازد. «Legal High» نه درام دادگاهی کاملاً جدی است و نه کمدی‌ای که از پیامدهای انسانی پرونده‌ها غافل بماند؛ میان این دو قطب حرکت می‌کند و گاه تعادل را از دست می‌دهد.
اما هنگامی که طنز، کشمکش شخصیتی و پرسش اخلاقی در کنار هم قرار می‌گیرند، مجموعه به اثری دلنشین و پرانرژی تبدیل می‌شود که ارزش تماشایش بیش از هر چیز در جدال زنده و گاه خنده‌آور دو نگاه متضاد به عدالت نهفته است.
« پاسخ‌های مجموعه گاهی سرراست‌اند، اما خود پرسش همچنان نیروی معنایی مهمی به روایت می‌دهد. »
ثبت دیدگاه